Iran US Tension: મધ્ય પૂર્વ (Middle East) માં તણાવ અત્યારે ચરમસીમાએ છે. ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે ચાલી રહેલા સંઘર્ષમાં હાલમાં યુદ્ધવિરામ (Ceasefire) અમલમાં છે, પરંતુ શાંતિ મંત્રણા (Peace Talks) નિષ્ફળ જવાની આશંકાએ વિશ્વભરના તેલ બજાર (Oil Market) માં ચિંતા પ્રસરાવી છે. અમેરિકન ગુપ્તચર વિભાગ (Intelligence Report) ના ચોંકાવનારા અહેવાલ મુજબ, મહિનાઓ સુધી ચાલેલી સૈન્ય કાર્યવાહી છતાં ઈરાનની સૈન્ય તાકાત સંપૂર્ણપણે ખતમ થઈ નથી.
ઈરાન પાસે હજુ પણ વિસ્ફોટક શસ્ત્ર ભંડાર સંયુક્ત રાષ્ટ્ર (UN) ના અંદાજ મુજબ, ઈરાનનો 70% શસ્ત્ર ભંડાર હજુ પણ સુરક્ષિત અથવા કાર્યરત છે. ઈરાન પાસે તેનો આશરે 40% ડ્રોન સ્ટોક (Drone Stock) હજુ ઉપલબ્ધ છે. જ્યારે 60% થી વધુ મિસાઈલ લોન્ચર (Missile Launchers) સુરક્ષિત છે. જો કાટમાળમાં દબાયેલા હથિયારોને ફરીથી રિકવર કરવામાં આવે, તો ઈરાનની સૈન્ય ક્ષમતા 70% સુધી પહોંચી શકે છે, જે અમેરિકા માટે મોટો પડકાર છે.
Shahed-136 ડ્રોન: સૌથી મોટો ખતરો ઈરાનની અસલી તાકાત તેના Shahed-136 જેવા ‘કામિકાઝ’ ડ્રોન છે. આ ડ્રોન (Unmanned Aerial Vehicles) અત્યંત સસ્તા અને મોટી સંખ્યામાં ઉત્પાદિત કરી શકાય છે. ભલે આધુનિક યુદ્ધજહાજો (Warships) તેમને તોડી પાડવાની ક્ષમતા ધરાવે છે, પરંતુ સમુદ્રમાં પસાર થતા સામાન્ય વેપારી જહાજો (Commercial Vessels) પાસે તેમની સામે કોઈ મજબૂત સુરક્ષા હોતી નથી.
હોર્મુઝની ખાડી અને ટ્રમ્પની મુશ્કેલી જો શાંતિ વાર્તા નિષ્ફળ જાય અને ફરી યુદ્ધ શરૂ થાય, તો હોર્મુઝની ખાડી (Strait of Hormuz) અવરોધાઈ શકે છે. વૈશ્વિક ક્રૂડ સપ્લાય (Global Crude Supply) નો મોટો હિસ્સો અહીંથી પસાર થાય છે. જો આ રસ્તો બંધ થાય, તો કાચા તેલના ભાવ આસમાને પહોંચશે. આ સ્થિતિ અમેરિકી પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ (Donald Trump) માટે મોટી રાજકીય મુસીબત બની શકે છે, કારણ કે અમેરિકા સહિત સમગ્ર વિશ્વમાં પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવ વધતા મોંઘવારી (Inflation) બેકાબૂ બનશે. ચીન અને યુરોપ જેવા દેશો પણ આ સંઘર્ષની સીધી ઝપેટમાં આવશે. ઈસ્લામાબાદ અને વોશિંગ્ટન વચ્ચેની ‘બેક ચેનલ’ ડિપ્લોમસી જ હવે છેલ્લી આશા છે.
