મહારાષ્ટ્રના ફૂડ એન્ડ ડ્રગ એડમિનિસ્ટ્રેશન (Food and Drug Administration – FDA) દ્વારા ક્વિક-કોમર્સ (Quick-Commerce) અને ઓનલાઇન ફૂડ ડિલિવરી (Online Food Delivery) પ્લેટફોર્મ્સ સામે મોટી કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે.
રાજ્યભરમાં હાથ ધરવામાં આવેલા સ્પેશિયલ ઇન્સ્પેક્શન ડ્રાઇવ (Special Inspection Drive) દરમિયાન ખાદ્ય સુરક્ષા અને સ્વચ્છતાના નિયમોના ગંભીર ઉલ્લંઘન બાદ FDAએ બ્લિંકિટ (Blinkit), ઝેપ્ટો (Zepto) અને ઇન્સ્ટામાર્ટ (Instamart) સાથે જોડાયેલા 14 ફૂડ લાયસન્સ (Food Licences) તાત્કાલિક અસરથી સસ્પેન્ડ (Suspend) કરી દીધા છે.
FDA દ્વારા 13 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ સમગ્ર મહારાષ્ટ્રમાં ઓનલાઇન પ્લેટફોર્મ દ્વારા ખોરાકનું વેચાણ અને સ્ટોરેજ (Storage) કરતી 86 સંસ્થાઓ પર દરોડા પાડવામાં આવ્યા હતા. આ તપાસ દરમિયાન 60 સેન્ટરોને સુધારા નોટિસ (Improvement Notices) ફટકારવામાં આવી હતી, જ્યારે 1 સેન્ટરને કામગીરી સંપૂર્ણપણે બંધ કરવાનો આદેશ આપવામાં આવ્યો હતો.
કયા પ્લેટફોર્મ પર કેટલી કાર્યવાહી થઈ? સસ્પેન્ડ કરવામાં આવેલા 14 લાયસન્સમાંથી:
- Blinkit: 5 આઉટલેટ્સ
- Zepto: 5 આઉટલેટ્સ
- Instamart: 2 આઉટલેટ્સ
- અન્ય: 2 આઉટલેટ્સ (Bhagwati Store અને Swinsta ENT Pvt Ltd)
તપાસ દરમિયાન સામે આવેલી ગંભીર બેદરકારીઓ: FDA અધિકારીઓના નિરીક્ષણ દરમિયાન ડાર્ક સ્ટોર્સ (Dark Stores) અને વેરહાઉસ (Warehouses)માં ખાદ્ય સુરક્ષાના ધજાગરા ઉડતા જોવા મળ્યા હતા:
- જીવાતો અને વાંદાઓનો ત્રાસ: મુંબઈ અને પુણેના અનેક સેન્ટરોમાં વાંદાઓ (Cockroaches), ઉંદરના મળ (Rodent Droppings) અને સડેલા શાકભાજી મળી આવ્યા હતા.
- એક્સપાયર્ડ પ્રોડક્ટ્સ (Expired Products): પુણેના લોહેગાંવમાં આવેલા Zepto આઉટલેટમાં “Use By” ડેટ પૂરી થઈ ગઈ હોય તેવો ખોરાક સ્ટોર કરવામાં આવ્યો હતો.
- તાપમાન નિયંત્રણનો અભાવ: ફ્રોઝન ફૂડ (Frozen Food) અને દૂધની પ્રોડક્ટ્સ માટે જરૂરી કોલ્ડ-ચેઈન (Cold-Chain) તાપમાન જાળવવામાં નિષ્ફળતા મળી હતી.
- અસ્વસ્થતા અને બેદરકારી: ખાદ્ય પદાર્થો સીધા જમીન પર રાખવામાં આવ્યા હતા. આ ઉપરાંત, મુંબઈના મલાડમાં Blinkitના 40 જેટલા વર્કર્સનું ફરજિયાત મેડિકલ ચેકઅપ (Medical Checkup) થયું ન હતું અને કર્મચારીઓ ગ્લોવ્ઝ કે હેડ ગિયર જેવા પ્રોટેક્ટિવ ગિયર (Protective Gear) વગર કામ કરતા હતા.
આ ઉપરાંત, સાતારાના કરાડમાં Blinkitના 125 ડિલિવરી રાઇડર્સ (Delivery Riders) પાસે આઇડેન્ટિટી કાર્ડ (Identity Card) કે મેડિકલ ફિટનેસ સર્ટિફિકેટ (Medical Fitness Certificate) ન હોવાથી ત્યાં ટુ-વ્હીલર ડિલિવરી ઓપરેશન્સ અટકાવી દેવામાં આવ્યા હતા. FDAએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ફૂડ સેફ્ટી એન્ડ સ્ટાન્ડર્ડ્સ એક્ટ, 2006 (Food Safety and Standards Act, 2006) હેઠળ તમામ ઓનલાઇન પ્લેટફોર્મ્સે નિયમોનું ચુસ્તપણે પાલન કરવું પડશે.
