કેન્દ્રીય બજેટ 2026માં ગુજરાતને વિશેષ પ્રાધાન્ય

કેન્દ્રીય બજેટ 2026માં ગુજરાત રાજ્યના સર્વાંગી વિકાસને કેન્દ્રમાં રાખીને વિશેષ મહત્વ આપવામાં આવ્યું છે. દેશના આર્થિક વિકાસમાં સતત અગ્રેસર રહેલા ગુજરાત રાજ્યની ઔદ્યોગિક, વ્યાપારી અને માળખાકીય શક્તિને વધુ મજબૂત બનાવવા માટે કેન્દ્ર સરકારે મહત્વપૂર્ણ પગલું લીધું છે. આ બજેટમાં ગુજરાત માટે કુલ ₹20,011 કરોડની વિશાળ બજેટ જોગવાઈ કરવામાં આવી છે, જે રાજ્યના વિકાસપ્રવાસમાં નવી દિશા અને ગતિ આપનાર સાબિત થશે.

આ બજેટ હેઠળ સેમીકન્ડક્ટર ઉદ્યોગ, રેલવે અને મેટ્રો પ્રોજેક્ટ્સ, આવાસ યોજનાઓ, ઔદ્યોગિક તથા ડિજિટલ માળખાગત સુવિધાઓ, પ્રવાસન વિકાસ, માર્ગ અને એરવેઝના વિસ્તરણ સાથે-साथ શિક્ષણ જેવા મહત્વપૂર્ણ ક્ષેત્રોને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી છે. આ તમામ ક્ષેત્રોમાં થનારા રોકાણથી રોજગારની નવી તકો સર્જાશે, આધુનિક ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર વિકસશે અને રાજ્યના સામાજિક તથા આર્થિક વિકાસને લાંબા ગાળે મજબૂત આધાર મળશે.

કેન્દ્રીય તબદીલીઓ નોંધપાત્ર રીતે વધી છે.

• વેરાની વહેંચણી:
  • રૂ 57,310 કરોડ 2026-27 ના અંદાજ માટે ગુજરાતને કરની વહેંચણી તરીકે બજેટમાં ફાળવવામાં આવ્યા છે.
• સહાયક અનુદાન:
  • ગુજરાત માટે વર્ષ 2025-26 (અંદાજપત્રીય અંદાજ) માં 20,011 કરોડ રૂપિયાની બજેટ જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.

 

 

મૂડી ખર્ચ માટે રાજ્યોને વિશેષ સહાય

 

• યોજના અંતર્ગત, રાજ્ય સરકારોને 50 વર્ષની વ્યાજમુક્ત લોન સ્વરૂપે વિશેષ સહાય પૂરી પાડવામાં આવે છે, જેના વ્યાજ ખર્ચ સંપૂર્ણપણે કેન્દ્ર દ્વારા વહન કરવામાં આવે છે.
  • આ નાણા પંચની ભલામણોથી પર છે.
• મૂડી રોકાણ માટે રાજ્યોને વિશેષ સહાય યોજના હેઠળ ગુજરાત માટે નાણાં  ફાળવવામાં આવ્યા.

(રૂ. કરોડમાં)

 

 

 

 

ગુજરાતના માળખાગત સુવિધાઓના પ્રયાસો

 

રેલવે:

• ગુજરાતમાં કાર્યરત થયેલા ટ્રેકની સરેરાશ લંબાઈ 2014 થી 2023 સુધીમાં વધીને 186 કિમી પ્રતિ વર્ષ થઈ ગઈ છે, જે 2009 થી 2014 ના સમયગાળા માટે 132 કિમી પ્રતિ વર્ષ હતી.
• 25 થી 26 ઓગસ્ટ 2025ના રોજ, પ્રધાનમંત્રીએ ₹1,400 કરોડથી વધુના ખર્ચે રેલવેના અનેક પ્રોજેક્ટ દેશને સમર્પિત કર્યા, જેમાં શામેલ છે:
  • મહેસાણા-પાલનપુર રેલ્વે લાઇનનું ડબલિંગ, જે 65 કિલોમીટર લાંબી છે, તેનું બજેટ ₹530 કરોડથી વધુ છે.
  • કલોલ-કડી-કટોસણ રોડ રેલ લાઇન, જે 37 કિલોમીટર લાંબી છે, અને બેચરાજી-રણુજ રેલ લાઇન, જે 40 કિલોમીટર લાંબી છે, તેના ગેજ રૂપાંતરનો સંયુક્ત ખર્ચ ₹860 કરોડથી વધુ છે.
  • પ્રાદેશિક જોડાણ સુધારવા અને સ્થાનિક અર્થતંત્રને વેગ આપવા માટે કટોસણ રોડ અને સાબરમતી વચ્ચેની પેસેન્જર ટ્રેનને ઝંડી બતાવીને પ્રસ્થાન કરાવવામાં આવ્યું.
• રેલવે માટે અંદાજપત્રીય ફાળવણી

• કૃતિઓ

• વર્તમાન પ્રોજેક્ટ્સ (નવા ટ્રેક): 42 પ્રોજેક્ટ્સ; 2,948 કિલોમીટર; 30,826 કરોડ.
• ભારતનો પ્રથમ હાઈ સ્પીડ રેલ પ્રોજેક્ટ – મુંબઈ અમદાવાદ હાઈ સ્પીડ રેલ કોરિડોર પ્રોજેક્ટ માટે કામ ચાલી રહ્યું છે.

• ચાર વંદે ભારત ટ્રેન કાર્યરત કરવામાં આવી છે. અમદાવાદ-મુંબઈ સેન્ટ્રલ ટ્રેન માર્ચ 2024 માં શરૂ થઈ હતી. જામનગર-અમદાવાદ ટ્રેન સપ્ટેમ્બર 2023 માં તેની સેવા શરૂ થઈ હતી. ગાંધીનગર-મુંબઈ ટ્રેન સપ્ટેમ્બર 2022 માં કાર્યરત થઈ હતી. જોધપુર-સાબરમતી (અમદાવાદ) ટ્રેન જુલાઈ 2023 માં કાર્યરત થઈ હતી.
• અમદાવાદ, આણંદ, અંકલેશ્વર, અસારવા, બારડોલી, ભચાઉ, ભક્તિનગર, ભાણવડ, ભરૂચ, ભાટિયા, ભાવનગર, ભેસ્તાન, ભીલડી, બીલીમોરા જંકશન અને બોટાદ જંકશન સહિત કુલ 87 સ્ટેશનોને અમૃત સ્ટેશનમાં પરિવર્તિત કરવામાં આવશે. ચાંદલોડિયા, ચોરવાડ રોડ, ડભોઈ જંક્શન, દાહોદ, ડાકોર, ડેરોલ, ધ્રાંગધ્રા, દ્વારકા, ગાંધીધામ, ગોધરા જંક્શન, ગોંડલ, હાપા, હિંમતનગર, જામ જોધપુર, જામ વંથળી, જામનગર, જુનાગઢ જંક્શન, કલોલ જંક્શન, કનાલુસ જંક્શન, કરમસદ, કેશોદ, ખંભાળિયા, કીમ, કોસંબા જંક્શન, લખતર, લીમડી, લીમખેડા, મહેમદાવાદ ખેડા રોડ, મહેસાણા જંક્શન, મહુવા, મણિનગર, મીઠાપુર, મિયાગામ કરજણ જંક્શન, મોરબી, નડિયાદ જંક્શન, નવસારી, ન્યુ ભુજ, ઓખા, પડધરી, પાલનપુર જંક્શન, પાલિતાણા, પાટણ, પોરબંદર, પ્રતાપનગર, રાજકોટ જંક્શન, રાજુલા જંક્શન, સાબરમતી બી.જી., સાબરમતી એમ.જી., સચિન, સામખિયાળી, સંજાણ, સાવરકુંડલા, સયાન, સિદ્ધપુર, સિહોર જંક્શન સોમનાથ, સોનગઢ, સુરત, સુરેન્દ્રનગર, થાણ, ઉધના, ઉદવાડા, ઉમરગામ રોડ, ઊંઝા, ઉતરાણ, વડોદરા, વાપી, વટવા, વેરાવળ, વિરમગામ, વિશ્વમિત્રી જંક્શન. વાંકાનેર
• 2014 થી, 989 રેલ્વે ફ્લાયઓવર અને અંડર-બ્રિજ બનાવવામાં આવ્યા છે.

મેટ્રો

• અમદાવાદ મેટ્રો રેલ:
  • પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ સપ્ટેમ્બર 2022માં રૂ. 12900 કરોડથી વધુના ખર્ચે બનેલા ફેઝ-1 પ્રોજેક્ટનું ઉદ્ઘાટન કર્યું.
  • અમદાવાદ મેટ્રો રેલ પ્રોજેક્ટના બીજા તબક્કાનું લોકાર્પણ સપ્ટેમ્બર 2024 માં પ્રધાનમંત્રી મોદી દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું.

એરવેઝ:

• ભારત સરકારે ગુજરાતના ધોલેરા અને રાજકોટમાં ગ્રીનફિલ્ડ હવાઈ મથકો સ્થાપવા માટે સૈદ્ધાંતિક મંજૂરી આપી છે.
  • આ પૈકી, રાજકોટ ખાતેના ગ્રીનફિલ્ડ એરપોર્ટને કાર્યરત કરવામાં આવ્યું છે.
• આરસીએસ ઉડાન: 8 હવાઈ મથકો અને 36 નવા હવાઈ માર્ગો કાર્યરત
  • જે એરપોર્ટ કાર્યરત થયા તેમાં ભાવનગર (2018), જામનગર (2018), કંડલા (2017), કેશોદ (2022), મુંદ્રા (2018), પોરબંદર (2017), સ્ટેચ્યુ ઓફ યુનિટી (2020) અને સાબરમતી રિવર ફ્રન્ટ (2020)નો સમાવેશ થાય છે.
• ડિસેમ્બર 2023 માં, પ્રધાનમંત્રી મોદીએ ગુજરાતના સુરત એરપોર્ટ પર નવા ટર્મિનલ બિલ્ડિંગનું ઉદ્ઘાટન કર્યું.
• ખેડૂતોને કૃષિ ઉત્પાદનોના પરિવહનમાં મદદ કરવા માટેની કૃષિ ઉડાન યોજના હેઠળ ભુજ, જામનગર અને રાજકોટ હવાઈ મથકો આવરી લેવામાં આવ્યા છે.

માર્ગો:

• ગુજરાતમાં 30.06.2025 ની સ્થિતિએ 8111 કિલોમીટરથી વધુ રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગોનું નિર્માણ કરવામાં આવ્યું છે.
• 25 અને 26 ઓગસ્ટ, 2025ના રોજ ભારતના પ્રધાનમંત્રીએ વિરમગામ–ખુદાદ–રામપુરા માર્ગના વિસ્તૃતીકરણનું ઉદ્ઘાટન કર્યું. આ ઉપરાંત, ટ્રાફિક પ્રવાહ અને પ્રાદેશિક કનેક્ટિવિટી સુધારવા માટે તેમણે અમદાવાદ–વિરમગામ માર્ગ પર રેલવે ઓવરબ્રિજ સહિત છ લેનના અંડરપાસ અને માર્ગ-રેલ કનેક્ટિવિટી વૃદ્ધિના કાર્યોનો શિલાન્યાસ કર્યો.
• 26 ઓક્ટોબર 2024 (અમરેલી, ગુજરાત): પ્રધાનમંત્રીએ પ્રાદેશિક અને ગ્રામીણ કનેક્ટિવિટીને મજબૂત કરવા આશરે ₹4,900 કરોડના પ્રોજેક્ટ્સનું ઉદ્ઘાટન કર્યું અને શિલાન્યાસ કર્યો, જેમાં ₹2,800 કરોડથી વધુના માર્ગ પ્રોજેક્ટ્સનો સમાવેશ થાય છે.
• 16 સપ્ટેમ્બર 2024. આ કાર્યક્રમ ગુજરાતના અમદાવાદમાં યોજાયો હતો. પ્રધાનમંત્રીએ અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન (AMC) હેઠળ પ્રતિષ્ઠિત માર્ગ વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સનો શિલાન્યાસ કર્યો. તેમણે બાકરોલ, હાથીજણ, રામોલ અને પાંજરાપોળ જંકશન પર ફ્લાયઓવર બ્રિજની પણ જાહેરાત કરી.
• ફેબ્રુઆરી 2024 માં, નવસારીમાં, પ્રધાનમંત્રીએ અનેક માર્ગ પહેલનું ઉદ્ઘાટન કર્યું, જેમાં વડોદરા-મુંબઈ એક્સપ્રેસવેના ભાગો તેમજ ભરૂચ, નવસારી અને વલસાડમાં માર્ગ વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સનો સમાવેશ થતો હતો.
• ભારતમાલા પરિયોજનાના ભાગ રૂપે ગુજરાતમાં પાંચ ગ્રીનફિલ્ડ કોરિડોર બનાવવામાં આવી રહ્યા છે, જે કુલ 1,577 કિલોમીટરની લંબાઈને આવરી લે છે અને અંદાજે રૂ. 65,488 કરોડના ખર્ચનો અંદાજ છે.
  • દિલ્હી-મુંબઈ એક્સપ્રેસવે
  • અમદાવાદ – ધોલેરા એક્સપ્રેસ વે
  • અમૃતસર-બઠિંડા-જામનગર કોરિડોર
  • સુરત-નાસિક-અહેમદનગર-સોલાપુર કોરિડોર
  • સાંચોર-ડીસા- મહેસાણા-અમદાવાદ કોરિડોર
• 2 ઓગસ્ટ 2024 ના રોજ, આર્થિક બાબતોની કેબિનેટ સમિતિએ 8 મહત્વપૂર્ણ રાષ્ટ્રીય હાઇ સ્પીડ કોરિડોર પ્રોજેક્ટ્સના વિકાસને મંજૂરી આપી. આ પ્રોજેક્ટ્સમાં 6-લેન થરાદ – ડીસા – મહેસાણા – અમદાવાદ રાષ્ટ્રીય હાઇ-સ્પીડ કોરિડોરનો સમાવેશ થાય છે. તે બિલ્ડ – ઓપરેટ – ટ્રાન્સફર (BOT) મોડમાં વિકસાવવામાં આવશે. આ પ્રોજેક્ટનો કુલ મૂડી ખર્ચ રૂ. 10,534 કરોડ છે.

પ્રવાસન

• પ્રસાદ (PRASHAD) યોજનાના ભાગ રૂપે દ્વારકા, સોમનાથ અને અંબાજી મંદિરોના વિકાસ માટે 176 કરોડ રૂપિયાનું બજેટ મંજૂર કરવામાં આવ્યું છે.
• સ્વદેશ દર્શન યોજના હેઠળ થીમ આધારિત સર્કિટ્સના વિકાસ માટે રૂ. 176 કરોડથી વધુ રકમ મંજૂર કરવામાં આવી.
• વર્ષ 2018માં ભારતના પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ ગુજરાતના કેવડિયા ખાતે વિશ્વની સૌથી ઊંચી પ્રતિમા (સ્ટેચ્યુ ઓફ યુનિટી) નું ઉદ્ઘાટન કર્યું હતું.
• સાગરમાલા યોજનાના ભાગ રૂપે, પ્રાચીન સિંધુ ખીણ સંસ્કૃતિ સાથે સંકળાયેલા વિસ્તાર લોથલમાં 3500 કરોડ રૂપિયાના બજેટ સાથે રાષ્ટ્રીય દરિયાઈ વારસો સંકુલ (NMHC) બનાવવામાં આવી રહ્યું છે.
  • 9 ઓક્ટોબર, 2024 ના રોજ, કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળે લોથલમાં નેશનલ મેરીટાઇમ હેરિટેજ કોમ્પ્લેક્સ (NMHC) ની સ્થાપના માટે મંજૂરી આપી.
• 25 ફેબ્રુઆરી 2024 (દ્વારકા): પ્રધાનમંત્રીએ સુદર્શન સેતુનું લોકાર્પણ કર્યું, જે ભારતનો સૌથી લાંબો કેબલ-સ્ટેડ બ્રિજ છે, જે અંદાજે 980 કરોડ રૂપિયાના ખર્ચે બાંધવામાં આવ્યો હતો.
• 12 માર્ચ, 2024ના રોજ, પ્રધાનમંત્રીએ ગુજરાતમાં એકતા મોલ માટે ફાઉન્ડેશનનું ઉદ્ઘાટન કર્યું, જેનો ઉદ્દેશ્ય સ્થાનિક ઉત્પાદનો, હસ્તકલા અને સાંસ્કૃતિક વેપારને ટેકો આપવાનો છે.

 

વીજળી અને ઊર્જા માળખાગત સુવિધાઓ

• 25-26 ઓગસ્ટ, 2025 દરમિયાન પ્રધાનમંત્રીએ અમદાવાદ, મહેસાણા અને ગાંધીનગરમાં સુધારેલી વિતરણ ક્ષેત્ર યોજના હેઠળ વીજ વિતરણ પ્રોજેક્ટ્સનું ઉદ્ઘાટન કર્યું, જેનો હેતુ વીજ વિક્ષેપ ઘટાડવાનો, નેટવર્કને આધુનિક બનાવવાનો અને પુરવઠાની વિશ્વસનીયતા મજબૂત કરવાનો છે.
• 16 સપ્ટેમ્બર, 2024ના રોજ, અમદાવાદમાં, પ્રધાનમંત્રીએ કચ્છ લિગ્નાઇટ થર્મલ પાવર સ્ટેશન ખાતે 35 મેગાવોટ બેટરી એનર્જી સ્ટોરેજ સિસ્ટમ સોલર પીવી પ્રોજેક્ટ સાથે 30 મેગાવોટની સૌર ઉર્જા સુવિધાનો શુભારંભ કરાવ્યો. પ્રધાનમંત્રીએ મોરબી અને રાજકોટમાં 220 kV સબસ્ટેશનનું સત્તાવાર ઉદ્ઘાટન કર્યું.
• 19 જૂન 2024: ભારત સરકારે દરિયાકાંઠાના પવન ઊર્જા પ્રોજેક્ટના અમલીકરણ માટે વાયબિલિટી ગેપ ફંડિંગ યોજના (વાય.જી.એફ.) ને મંજૂરી આપી છે, જેમાં ગુજરાત અને તમિલનાડુના દરિયાકાંઠે દરેક 500 મેગાવોટના બે પ્રોજેક્ટનો સમાવેશ થાય છે.
  • આ પહેલો ₹7,453 કરોડના એકંદર બજેટ સાથે ડિઝાઇન કરવામાં આવી હતી, જે ભારતની ઓફશોર પવન અને સ્વચ્છ ઉર્જા ક્ષમતાઓને વધારે છે.
• 25 ફેબ્રુઆરી, 2024 ના રોજ, પ્રધાનમંત્રીએ અનેક નવીનીકરણીય ઉર્જા પહેલો માટે પાયાના કામનું સત્તાવાર રીતે ઉદ્ઘાટન કર્યું.
  • 300 મેગાવોટ ભુજ-II સૌર પહેલ
  • 600 મેગાવોટનો સોલાર ફોટોવોલ્ટેઇક પ્રોજેક્ટ ગ્રીડ સાથે જોડાયેલ છે
  • ખાવડા સૌર ઊર્જા પરિયોજના
  • 200 મેગાવોટ દયાપુર-2 પવન ઊર્જા પ્રોજેક્ટ
• 22 ફેબ્રુઆરી 2024 ના રોજ, પ્રધાનમંત્રીએ કાકરાપાર પરમાણુ વિદ્યુત મથક ખાતે બે પ્રેશરાઇઝ્ડ હેવી વોટર રિએક્ટર, KAPS-3 અને KAPS-4નું ઉદ્ઘાટન કર્યું, જેનું નિર્માણ ₹22,500 કરોડથી વધુના ખર્ચે કરવામાં આવ્યું હતું.
• 25 ફેબ્રુઆરી 2024:
  • પ્રધાનમંત્રીએ મુન્દ્રાથી પાણીપત સુધીના 1,194 કિલોમીટર લાંબા ક્રૂડ ઓઇલ પાઇપલાઇન પ્રોજેક્ટ માટે પાયાના કામનું ઉદ્ઘાટન કર્યું, જેનો ખર્ચ ₹9,000 કરોડથી વધુ હોવાનો અંદાજ છે.
  • વડા પ્રધાને વાડીનાર અને રાજકોટ-ઓખા ખાતે પાઈપલાઈન પ્રોજેક્ટ્સનું લોકાર્પણ કર્યું.

શહેરી યોજનાઓ અને આવાસ

• 25-26 ઓગસ્ટ 2025ના રોજ, પ્રધાનમંત્રીએ પીએમએવાય-શહેરી હેઠળ ઝૂંપડપટ્ટી પુનર્વસન કાર્યોનું ઉદ્ઘાટન કર્યું. આ પ્રોજેક્ટ સેક્ટર-3, રામાપીર નો ટેકરો ખાતે ઇન સીટુ ઝૂંપડપટ્ટી પુનર્વસન પર કેન્દ્રિત હતો. પ્રધાનમંત્રીએ શહેરી પાણી અને ગટર વ્યવસ્થાપન પ્રોજેક્ટ્સ માટે પણ શિલાન્યાસ કર્યો. વધુમાં, અન્ય નાગરિક માળખાકીય પ્રોજેક્ટ્સ માટે શિલાન્યાસ કરવામાં આવ્યો. આ પહેલનો હેતુ જાહેર સુવિધાઓ અને સેવા વિતરણમાં સુધારો કરવાનો છે.

ઔદ્યોગિક અને ડિજિટલ માળખાગત સુવિધાઓ

• 25-26 ઓગસ્ટ 2025 દરમિયાન પ્રધાનમંત્રીએ નાગરિક-કેન્દ્રિત સેવાઓ વધારવા માટે અમદાવાદ પશ્ચિમમાં સ્ટેમ્પ્સ અને રજીસ્ટ્રેશનના નવા મકાનનો અને સુરક્ષિત ડિજિટલ ગવર્નન્સ માળખાને મજબૂત કરવા ગાંધીનગરમાં રાજ્ય-સ્તરીય ડેટા સ્ટોરેજ સેન્ટરનો શિલાન્યાસ કર્યો.

 

હરિત ગતિશીલતા અને ઉત્પાદન

• 26 ઓગસ્ટ 2025 ના રોજ, પ્રધાનમંત્રીએ TDS લિથિયમ-આયન બેટરી પ્લાન્ટ ખાતે હાઇબ્રિડ બેટરી ઇલેક્ટ્રોડના સ્થાનિક ઉત્પાદનનું ઉદ્ઘાટન કર્યું. તેમણે સુઝુકીના પ્રથમ વૈશ્વિક બેટરી ઇલેક્ટ્રિક વાહન, “e VITARA” ને પણ લીલી ઝંડી આપી. આ વાહન 100 થી વધુ દેશોમાં નિકાસ માટે તૈયાર છે. આ કાર્યક્રમમાં સ્વચ્છ ઉર્જા અને અદ્યતન ઉત્પાદન ક્ષેત્રોમાં મેક ઇન ઇન્ડિયા અને આત્મનિર્ભર ભારતની પહેલ પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો.

વારસાકીય અને સાંસ્કૃતિક માળખાકીય સુવિધાઓ

• 31 ઓક્ટોબર 2025 (એકતા નગર, ગુજરાત): પ્રધાનમંત્રીએ સ્ટેચ્યુ ઑફ યુનિટી નજીક ભારતના રાજવી સામ્રાજ્યોના સંગ્રહાલયનો શિલાન્યાસ કર્યો.
• 30-31 ઓક્ટોબર 2025ના રોજ, પ્રધાનમંત્રી એકતા દિવસ ઉજવણી માટે આવ્યા હતા. તેમણે એક ખાસ સ્મારક સિક્કો બહાર પાડ્યો હતો. આ સિક્કો ₹150 ના મૂલ્યનો હતો. તેમણે એક સ્ટેમ્પ પણ બહાર પાડ્યો હતો. આ સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલની 150મી જન્મજયંતિ નિમિત્તે હતું.
• 30 ઓક્ટોબર 2024 (એકતા નગર, ગુજરાત): પ્રધાનમંત્રીએ પ્રવાસન માળખાકીય સુવિધાઓ, નાગરિક સુવિધાઓ અને મુલાકાતીઓના અનુભવને મજબૂત કરવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે 280 કરોડ રૂપિયાથી વધુના માળખાકીય સુવિધાઓ અને વિકાસ પ્રોજેક્ટ્સનું ઉદ્ઘાટન કર્યું અને શિલાન્યાસ કર્યો.
• 26 ઓક્ટોબર 2024 ના રોજ, પ્રધાનમંત્રીએ પ્રવાસન સંબંધિત વિકાસ પહેલનો શિલાન્યાસ કર્યો. આ પહેલોમાં પોરબંદરના મોકરસાગર ખાતે કાર્લી રિચાર્જ જળાશયનું પરિવર્તન સામેલ છે. આ પ્રોજેક્ટ્સ ઇકો-ટુરિઝમ અને જળ સંરક્ષણને ટેકો આપે છે.

શૈક્ષણિક માળખાકીય સુવિધાઓ

• 6 ડિસેમ્બર 2024: કેન્દ્ર સરકારે નાગરિક અને સંરક્ષણ ક્ષેત્રો હેઠળ દેશભરમાં 85 નવા કેન્દ્રીય વિદ્યાલયો ખોલવાને મંજૂરી આપી, જેમાં ગુજરાતના ચક્કરગઢ, ઓગણજ અને વેરાવળ ખાતેના ત્રણનો પણ સમાવેશ થાય છે.
• સપ્ટેમ્બર 2023 માં, પ્રધાનમંત્રીએ પ્રોજેક્ટ્સનું ઉદ્ઘાટન કર્યું. તેમણે ₹4,500 કરોડથી વધુના પ્રોજેક્ટ્સનો શિલાન્યાસ પણ કર્યો. આ પ્રોજેક્ટ્સ મિશન સ્કૂલ્સ ઓફ એક્સેલન્સનો ભાગ છે. આ મિશનનો ઉદ્દેશ્ય સમગ્ર ગુજરાતમાં હજારો વર્ગખંડો અને શાળાના માળખાને અપગ્રેડ કરવાનો છે.

સેમીકન્ડક્ટર્સ

• 2 સપ્ટેમ્બર, 2024 ના રોજ, ભારત સરકારે ગુજરાતના સાણંદમાં 3,300 કરોડ રૂપિયાના રોકાણ સાથે સેમિકન્ડક્ટર સુવિધા સ્થાપિત કરવાના કેન્સ સેમિકોન પ્રાઇવેટ લિમિટેડના પ્રસ્તાવને મંજૂરી આપી.
• ભારત સરકારે 29 ફેબ્રુઆરી 2023ના રોજ ગુજરાતમાં 2 સેમિકન્ડક્ટર યુનિટ્સની સ્થાપનાને “સેમિકન્ડક્ટર અને ડિસ્પ્લે મેન્યુફેક્ચરિંગ ઇકોસિસ્ટમનો વિકાસ:” શીર્ષક હેઠળની યોજના હેઠળ મંજૂરી આપી છે.
  • ધોલેરામાં 50,000 wfsm ક્ષમતાનો સેમિકન્ડક્ટર ફેબ યુનિટ સ્થાપવા TEPL અને PSMC (તાઇવાન) વચ્ચે ભાગીદારી થઈ છે.
  • ગુજરાતના સાણંદમાં વિશિષ્ટ ચિપ્સ માટે સેમિકન્ડક્ટર ATMP એકમ
• જૂન 2023 માં, કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળે ગુજરાતના સાણંદમાં સેમિકન્ડક્ટર સુવિધા સ્થાપિત કરવાની માઇક્રોનની યોજનાને મંજૂરી આપી.

 

 

 

 

કાપડ અને વસ્ત્રો માળખાકીય સુવિધાઓ

 

• 22 ફેબ્રુઆરી, 2024 ના રોજ, પ્રધાનમંત્રીએ નવસારીમાં પીએમ મિત્ર મેગા ટેક્સટાઇલ પાર્કના નિર્માણનો શુભારંભ કરાવ્યો, જેનાથી સંકલિત કાપડ ઉત્પાદનમાં વધારો થયો અને રોજગારીની તકોનું સર્જન થયું.

 

જળ પુરવઠો અને શહેરી સેવાઓ

• 26 ઓક્ટોબર 2024 (અમરેલી): પ્રધાનમંત્રીએ જળ પુરવઠા વિભાગની ₹700 કરોડથી વધુની યોજનાઓનું ઉદ્ઘાટન કરી અને શિલાન્યાસ કર્યો.
• ફેબ્રુઆરી 2024 માં, નવસારીમાં, પ્રધાનમંત્રીએ તાપીમાં ગ્રામીણ પીવાના પાણી પુરવઠા પહેલ અને ભરૂચમાં ભૂગર્ભ ગટર પ્રોજેક્ટ્સનું ઉદ્ઘાટન કર્યું.

 

મહત્ત્વકાંક્ષી યોજનાઓ અંતર્ગત પ્રયાસો

જાન્યુઆરી 2026 મુજબ

• પ્રધાનમંત્રી જન ધન યોજના: કુલ ખાતા 1.97 કરોડથી પણ વધુ.
• પ્રધાનમંત્રી જીવન જ્યોતિ વીમા યોજના – નોંધણીની સંખ્યા: 10.5 મિલિયનથી વધુ.
• પ્રધાનમંત્રી સુરક્ષા વીમા યોજના – નોંધણીની સંખ્યા: 2.21 કરોડથી વધુ
• પ્રધાનમંત્રી મુદ્રા યોજના – વિતરિત રકમ: 1.46 લાખ કરોડથી વધુ
• અટલ પેન્શન યોજના – કુલ ગ્રાહકો: 30.3 લાખથી વધુ
• પીએમ સ્વનિધિ – પ્રક્રિયા કરાયેલ અરજીઓની સંખ્યા: 748,000 થી વધુ
• કેસીસી કાર્ડ જારી કરવામાં આવ્યા: 46.8 લાખથી વધુ
• જલ જીવન મિશન: 91.1 લાખથી વધુ ગ્રામીણ પરિવારોને નળ જોડાણ પૂરા પાડવામાં આવ્યા
• પીએમ ઉજ્જ્વલા યોજના: 43 લાખથી વધુ એલપીજી જોડાણો આપવામાં આવ્યા
• જન ઔષધિ: 858 થી વધુ જન ઔષધિ કેન્દ્રો કાર્યરત કરવામાં આવ્યા છે.
• આયુષ્માન કાર્ડ: 2.71 કરોડથી વધુ આયુષ્માન કાર્ડ બનાવવામાં આવ્યા
• પીએમ ગરીબ કલ્યાણ અન્ન યોજના: 36.6 મિલિયનથી વધુ પ્રાપ્તકર્તાઓ
• પીએમ કિસાન: 51.3 લાખથી વધુ ખેડૂતોને સહાય કરવામાં આવી